Voetbal is de populairste sport ter wereld en trekt elk weekend miljoenen kijkers naar de televisie of het stadion. Van kleine grasveldjes in Nederlandse dorpjes tot uitverkochte arena’s in Madrid of Londen: het spel met de ronde bal brengt mensen samen zoals weinig andere dingen dat doen. Jonge kinderen dromen ervan om profspeler te worden, en oudere fans kennen de namen van hun favoriete spelers beter dan die van hun eigen buren. Dat maakt dit spel zo bijzonder: het raakt iedereen, ongeacht leeftijd of achtergrond.
Hoe het spel in elkaar zit
Een wedstrijd bestaat uit twee helften van 45 minuten, met een korte pauze van 15 minuten ertussenin. Twee teams van elk elf spelers staan tegenover elkaar en proberen de bal in het doel van de tegenstander te schieten. Klinkt simpel, maar in de praktijk is er veel meer aan de hand. Er zijn aanvallers die voor de goals zorgen, middenvelders die de bal verdelen en verdedigers die de eigen keeper beschermen. De keeper is de enige speler die de bal met zijn handen mag aanraken, binnen zijn eigen strafschopgebied. Een scheidsrechter leidt het spel en deelt gele en rode kaarten uit bij overtredingen. Bij een gelijke stand na negentig minuten kan een wedstrijd, afhankelijk van de competitie, eindigen in een gelijkspel of worden uitgespeeld via verlengingen en een penaltyreeks.
De grootste competities en toernooien ter wereld
Wereldwijd zijn er tientallen competities waar profclubs het tegen elkaar opnemen. De Engelse Premier League geldt als een van de meest bekeken leagues op aarde, met clubs als Manchester City, Arsenal en Liverpool. In Spanje strijden Real Madrid en FC Barcelona al decennialang om de titel in La Liga. Nederland heeft de Eredivisie, waar Ajax, PSV en Feyenoord de dienst uitmaken. Naast de nationale competities zijn er ook internationale toernooien. De UEFA Champions League trekt elk jaar de beste clubs uit Europa en eindigt in een spectaculaire finale. Op nationaal niveau is het WK het grootste voetbaltoernooi ooit, gehouden om de vier jaar en bekeken door miljarden mensen wereldwijd. Het EK, dat om de vier jaar voor Europese landen wordt georganiseerd, is bijna even groot. Nederland deed in recente jaren goed mee op beide toernooien, met een brons op het WK 2014 als een van de hoogtepunten.
Nederlandse voetbalgeschiedenis en trots
Nederland heeft een rijke geschiedenis in het internationale spel. In de jaren zeventig verraste het land de wereld met het zogeheten totaalvoetbal, een stijl waarbij alle spelers zowel aanvallen als verdedigen. Johan Cruijff was de grote man achter dit systeem en wordt nog altijd gezien als een van de beste spelers aller tijden. Hij won drie keer de Europacup I met Ajax en werd drie keer verkozen tot Europees Voetballer van het Jaar. Later speelde hij ook voor FC Barcelona, waar hij een enorme stempel drukte op de clubcultuur. Na zijn carrière als speler werd hij trainer en bracht hij hetzelfde aanvallende denken over op nieuwe generaties. Naast Cruijff leverde Nederland ook spelers als Marco van Basten, Frank Rijkaard en Ruud Gullit, die samen in 1988 het Europees kampioenschap wonnen. Dat blijft tot nu toe de enige grote internationale prijs van het Nederlands elftal.
Vrouwenvoetbal groeit hard in populariteit
Lang was het voetballen voor vrouwen iets wat nauwelijks aandacht kreeg in de media. Dat is de afgelopen jaren sterk veranderd. Het Nederlands vrouwenelftal, ook wel de Leeuwinnen genoemd, speelde in 2019 de WK finale en verloor die nipt van de Verenigde Staten. Dat toernooi trok enorme kijkcijfers in Nederland en zorgde voor een golf van nieuwe jonge meisjes die zich aanmeldden bij voetbalclubs. Internationaal zorgde het WK vrouwen van 2023 in Australië en Nieuw Zeeland voor nog meer aandacht. Clubs als Ajax en PSV hebben inmiddels professionele vrouwenteams die in een eigen competitie spelen. De salarissen en de mediaberichtgeving lopen nog altijd ver achter bij het mannenspel, maar de afstand wordt kleiner. Steeds meer sponsors investeren in het vrouwenvoetbal en dat helpt de sport verder groeien.
Veelgestelde vragen
Hoeveel spelers staan er in een voetbalteam?
Een voetbalteam bestaat uit elf spelers op het veld. Daarnaast heeft een team meerdere wisselspelers op de bank, afhankelijk van de competitie zijn dat er zeven of meer. Tijdens een wedstrijd mogen een beperkt aantal wissels worden doorgevoerd.
Wat is het verschil tussen een gele en een rode kaart?
Een gele kaart is een officiële waarschuwing die een scheidsrechter geeft bij een overtreding of onsportief gedrag. Krijgt een speler in dezelfde wedstrijd een tweede gele kaart, dan volgt automatisch een rode kaart en moet de speler het veld verlaten. Een directe rode kaart wordt gegeven bij een zeer zware overtreding, zonder dat er eerst een gele kaart aan vooraf gaat.
Wanneer begon het georganiseerde voetbal officieel?
Het georganiseerde voetbal begon officieel in Engeland in 1863, toen de Football Association werd opgericht en de eerste officiële regels werden vastgesteld. Daarvoor bestonden er al verschillende varianten van het spel, maar de regels verschilden per regio en er was geen centrale organisatie die toezicht hield.
Wat is het WK voetbal en hoe vaak wordt het gehouden?
Het WK voetbal is het grootste internationale toernooi voor nationale ploegen en wordt georganiseerd door de FIFA. Het toernooi vindt elke vier jaar plaats en trekt miljarden kijkers wereldwijd. Landen kwalificeren zich via regionale voorronden en de beste teams spelen uiteindelijk de eindronde om de wereldtitel.